Alkaloidy ich krótka charakterystyka

Alkaloidy ich krótka charakterystyka

Stanowią bardzo liczną grupę substancji organicznych zawierających w swojej cząsteczce jeden lub więcej atomów azotu, co nadaje im charakter mniej lub bardziej zasadowy. W roślinie znajduje się najczęściej kompleks tych substancji, a tak w ogóle poznano dotychczas kilkaset alkaloidów! Zaliczamy je do najskuteczniejszych i najważniejszych roślinnych substancji czynnych.

Pierwszy alkaloid - morfinę wyodrębnił z opium w 1804 r. Fryderyk Wilhelm Serturner, w następnych latach uzyskano szereg innych, np. strychninę (1818), chininę (1820), nikotynę (1828), atropinę (1833). Cząsteczki alkaloidów, oprócz wspomnianego już azotu,zawierają zawsze węgiel, wodór i bardzo często tlen, są z reguły substancjami stałymi, krystalicznymi(chociaż np. nikotyna jest płynem), o smaku często gorzkim.

Przebadane dotychczas alkaloidy możemy podzielić między innymi na:

  • pochodne tropanu (np. atropina, hioscyjamina, skopolamina,
  • kokaina),
  • pochodne pirydyny (np. nikotyna, lobelina),
  • pochodne chinoliny (np. chinina, cynchonina, chinidyna),
  • pochodne izochinoliny (np. papaweryna, kuraryna, tuboku-
  • raryna),
  • pochodne indolu (np. strychnina, rezerpina, ergotamina),
  • pochodne puryny (np. kofeina, teobromina, teofilina),
  • pochodne fenantrenu (np. morfina, kodeina).

Alkaloidy mogą wywierać na nasz organizm bardzo różne działanie, czasami bardzo silne, a nawet gwałtowne i trujące (np. kurara czy strychnina). Wykazują przede wszystkim silny wpływ na tkankę nerwową —jedne działają pobudzająco, inne hamująco, a jeszcze inne nawet porażająco.

W oto przykłady alkaloidów (i ich działania) zawartych w znanych nam roślinach:

  • pieprz — piperyna (pobudza zakończenia nerwowe w przewodzie
  • pokarmowym, wzmagając przede wszystkim wydzielanie soku
  • żołądkowego),
  • papryka — kapsaicyna (przyspiesza syntezę enzymów trawiennych, wzmaga krążenie krwi — przy okładach powoduje m.in.
  • przekrwienie skóry),
  • mak — kodeina (stosowana jako środek przeciwko kaszlowi),
  • kawa — kofeina (przyspiesza pracę serca, znosi uczucie znużenia i senności),
  • herbata — teina (znosi uczucie zmęczenia, reguluje ruchy robaczkowe jelit, łagodzi bóle),
  • glistnik jaskółcze ziele — papaweryna (działa przeciwbólowo i rozkurczowo),
  • ruta — fagaryna (znosi skurcze mięśni gładkich).
Paula Bukowska

Paula Bukowska

Jak zadbać o skórę, nie wydając ani grosza? Jak zadbać o skórę, nie wydają...

Piękna skóra bez drogich kosmetyków? To możliwe!

Najgorsze błędy, jakie możesz popełnić przy odchudzaniu Najgorsze błędy, jakie możesz...

Istnieje kilka błędów, które uniemożliwią Ci prawidłowe schu...

Komentarze

Zapisz się do naszego newslettera

Zapisz się i otrzymuj jako pierwszy informacje o promocjach i nowościach!